HANGİ ÖZGÜRLÜK ?

 

"Özgürlük korkusuzdur. 

Korkusuz bir bağlam ancak eğitimde birleşme ve bununla bütünleşme yoluyla elde edilebilir.

Özgürlük asla bireysel bir varlık değildir, sadece kolektif olabilir."

RODRİGO AMARANTE

***

LEA YPİ

1990'larda domino taşları misali yıkılan komünist rejimlerden biri de Arnavutluk'taydı. Enver Hoca'nın mirası, neoliberal kapitalist sistem tarafından örselenirken tıpkı diğer Doğu Bloku ülkelerinde olduğu gibi Arnavutluk'ta da yeni bir zaman işlemeye, yeni bir çağ açılmaya başlamıştı. Bu dönüşümün tanıklarından biri de çocukluğu Arnavutluk'ta geçen, şimdilerin siyaset teorisi hocası Lea Ypi'ydi.

Anılarından oluşan ve Özgür (Çeviren: İlknur Özdemir / YKY) adlı kitabında Ypi, hemen her şeyin sınırının sert kurallarla çizildiği, yardımlaşma ve dayanışmanın en üst seviyede olduğu, insanların daha iyi bir dünya hayalinin peşinden gittiği ve günü geldiğinde komünist liderlerin heykellerinin yıkıldığı, meydanlarda "özgürlük" ve "demokrasi" şarkılarının söylendiği Arnavutluk'a ilişkin hikâyeler anlatıyor. 

(...)

Anlatısının merkezinde ket vurulan yaşamlar, acılar, eğilip bükülen gerçekler ve Arnavutluk'un dünü ve bugününe ilişkin karşılaştırmalar yer alırken yazar, bazı sorulara yanıtlar arıyor:

"İdeal nedir? Dün mü, yoksa şimdi mi gerçek? Yakın geçmiş mi, yoksa bugün mü özgür bir ülke Arnavutluk? Özgürlük nedir?...  

Ypi, Arnavutluk'un 1990 öncesini ve sonrasını karşılaştırırken "özgürlük" bağlamında bir belirleme yapıyor:

"Nihayet gelmişti özgürlük ama soğuk sunulan bir yemeğe benziyordu. Pek az çiğneyip hemen yuttuk, açlığımız geçmedi. Bize yemek artıkları mı verildi diye merak edenler oldu. Kimileri de verilenin sadece soğuk başlangıçlar olduğunu söyledi."

(MURAT CAN OKAN - Cumhuriyet Kitap)

***

"Hangi istiklal vardır ki ecnebilerin nasihatleriyle, ecnebilerin planlarıyla yükselebilsin. 

Tarih böyle bir hadiseyi kaydetmemiştir."

GAZİ MUSTAFA KEMAL

(6 Mart 1922)

30 AĞUSTOS ZAFER BAYRAMI KUTLU OLSUN !